Pazaryerinde ürün satıldığında hesabınıza para geçer, ama bu paranın ne kadarının kâr olduğunu çoğu satıcı tam bilmez. Satış fiyatı 500 TL olan bir ürün 500 TL kazandırmaz. Komisyon, kargo, hizmet bedeli, KDV, iade ve ürün maliyeti düşüldüğünde geriye kalan sayı çoğu zaman beklenenden küçüktür. Bu yazıda gerçek kârın hangi kalemlerden oluştuğunu ve nasıl hesaplanacağını örnekle anlatıyoruz.
Önemli not: Bu yazıdaki tüm rakamlar varsayımsaldır ve yalnızca hesabın mantığını göstermek için kullanılmıştır. Komisyon oranları, kargo ve hizmet bedelleri kategoriye, anlaşmaya ve döneme göre değişir; güncel değerler için pazaryerinin satıcı panelini kullanın.
Gerçek kârı oluşturan kalemler
1. Satış fiyatı ve KDV
Müşterinin ödediği tutar çoğunlukla KDV dahildir. KDV size ait bir gelir değildir; devlete ödenmek üzere toplanan bir tutardır. Bu yüzden kârı hesaplarken satış fiyatını KDV hariç tutara çevirmek gerekir. KDV oranı ürüne göre değişir; ürününüzün oranını mali müşavirinizden veya GİB kaynaklarından doğrulayın.
2. Ürün maliyeti
Ürüne ödediğiniz alış bedeli, varsa ambalaj ve işçilik giderleri maliyettir. Alış faturanızdaki KDV genellikle indirilebilir KDV olduğu için maliyeti KDV hariç almak daha doğrudur. Bu konunun kesin muhasebe işlemesi için mali müşavirinize danışın.
3. Pazaryeri komisyonu
Her satış için pazaryerine ödediğiniz orandır. Oran kategoriye ve zaman zaman kampanya koşullarına göre değişir. Bu nedenle komisyon oranını bir kez öğrenip sabit saymayın; her ürün için güncel oranı kontrol edin. Komisyonun hangi tutar üzerinden (KDV dahil fiyat mı, KDV hariç mi) hesaplandığı da pazaryerinin kuralına bağlıdır.
4. Kargo bedeli
Kargo ücretini siz mi karşılıyorsunuz, müşteri mi? Anlaşmalı kargo tarifesi ürünün desisine veya ağırlığına göre değişir. Gönderdiğiniz her sipariş için gerçekte ödediğiniz kargo bedelini hesaba katın.
5. Hizmet bedeli ve diğer kesintiler
Pazaryerleri sipariş başına hizmet bedeli, ödeme veya operasyon kesintisi gibi kalemler uygulayabilir. Bunlar küçük görünür ama düşük fiyatlı ürünlerde marjı ciddi biçimde etkiler. Hakediş (ödeme) dökümünüzdeki kesinti satırlarını düzenli okuyun.
6. İade ve iptaller
İade edilen siparişte satış gerçekleşmemiş sayılır, ama giden kargo, dönen kargo ve bazen zarar gören ürün sizin zararınızdır. Komisyonun iade edilip edilmediği de kurala göre değişir. Bu yüzden iade oranı olan her ürünün gerçek kârı, iadesiz hesaptan düşüktür.
7. Reklam ve kampanya giderleri
Sponsorlu ürün, kupon veya kampanya katılımı için ödediğiniz tutarlar da kârdan düşülmelidir. Bu kalemleri sipariş bazında dağıtmak zordur; en azından aylık toplam olarak izleyin.
Örnek hesap (tamamen varsayımsal)
Aşağıdaki örnekte tüm değerler uydurulmuştur ve gerçek bir ürün, kategori veya pazaryeri tarifesini temsil etmez. Amaç yalnızca adımları göstermektir. Varsayımlar: satış fiyatı KDV dahil 500 TL, KDV oranı yüzde 20, ürün maliyeti KDV hariç 200 TL, komisyon oranı yüzde 15 (KDV dahil satış fiyatı üzerinden), kargo bedeli KDV dahil 50 TL, hizmet bedeli KDV dahil 10 TL. Komisyon, kargo ve hizmet bedeli faturalarının KDV'sini indirilebilir kabul ediyoruz.
| Kalem | KDV dahil (örnek) | KDV hariç (örnek) |
|---|---|---|
| Satış fiyatı | 500,00 TL | 416,67 TL |
| Ürün maliyeti | - | -200,00 TL |
| Komisyon (yüzde 15) | -75,00 TL | -62,50 TL |
| Kargo | -50,00 TL | -41,67 TL |
| Hizmet bedeli | -10,00 TL | -8,33 TL |
| Sipariş başına kâr (örnek) | - | 104,17 TL |
Satış fiyatı 500 TL görünürken KDV hariç kâr 104,17 TL, yani KDV hariç satışın yaklaşık yüzde 25'i çıktı. Sadece "500 eksi komisyon eksi kargo" hesabı yapan biri 375 TL kâr gördüğünü sanırdı. Aradaki fark ürün maliyetinden, KDV'den ve hizmet bedelinden gelir.
Bu hesap vergi öncesi kârdır; gelir veya kurumlar vergisi hesaba katılmamıştır. Pazaryerleri, satıcılara yaptıkları ödemelerden KDV hariç tutar üzerinden %1 oranında gelir vergisi tevkifatı (e-ticaret stopajı) keser; dayanak GVK md. 94/19 ve Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 330), yürürlük 1 Ocak 2025. Bu kesintinin vergi beyanınızda nasıl dikkate alınacağını mali müşavirinize sorun; kesinti hesabınıza geçen tutarı ve nakit akışınızı etkiler.
Bu hesabı kendi ürününüzün rakamlarıyla yapmak için ücretsiz pazaryeri komisyon hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz: satış fiyatı, alış fiyatı, komisyon oranı, kargo ve ek ücretleri girdiğinizde hesabınıza yatacak tutarı, net kârı, kâr marjını ve başa baş fiyatı anında gösterir.
Aynı örnekte iade etkisi
Şimdi aynı üründen 10 sipariş aldığınızı ve bunlardan 1'inin iade olduğunu varsayalım. İade olan siparişte ürünün sağlam döndüğünü, komisyonun iade edildiğini, ancak gidiş ve dönüş kargosunun (her biri KDV hariç 41,67 TL) size kaldığını kabul edelim.
- 9 başarılı sipariş: 9 x 104,17 = 937,53 TL
- 1 iade sipariş: gidiş ve dönüş kargo, yaklaşık -83,34 TL
- 10 siparişin toplam kârı: yaklaşık 854,19 TL
- Sipariş başına ortalama kâr: yaklaşık 85,42 TL
Yani yalnızca yüzde 10 iade oranı, sipariş başı kârı 104,17 TL'den 85,42 TL'ye düşürdü. Bu hesap yine örnektir; gerçek iade koşulları pazaryeri ve ürün durumuna göre değişir.
Kâr hesabında sık yapılan hatalar
- Sabit komisyon oranı varsaymak. Oran kategori ve kampanyaya göre değişir.
- KDV'yi kâr saymak. Müşteriden tahsil edilen KDV size kalmaz.
- Kargoyu ortalama almak. Büyük ve ağır ürünlerde gerçek kargo ortalamadan çok yüksek olabilir.
- İadeyi hesaba katmamak. İade oranı yüksek ürünlerde kâr hesabı yanıltıcı olur.
- Ürün maliyetini güncellememek. Alış fiyatı değiştiği hâlde kâr tablosu eski maliyetle kalırsa zarar eden ürünü fark etmezsiniz.
- Hakedişi sipariş bazında kontrol etmemek. Ödeme dökümündeki kesintiler beklentinizden farklıysa fark ancak sipariş bazında bakıldığında görülür.
Kâr takibini düzenli yapmanın yolu
- Ürün maliyetlerini tek yerde tutun. Her ürün için güncel maliyet kaydı olmadan sipariş bazlı kâr hesabı yapılamaz.
- Siparişleri tek listede toplayın. Farklı pazaryerlerinin kârını kıyaslamak için aynı ölçüyle bakmanız gerekir. Bunun için pazaryeri entegrasyonu işe yarar.
- Hakediş dökümüyle sipariş kaydını eşleştirin. Beklenen ve gerçekleşen tutar arasındaki farkı görün.
- Aylık gözden geçirin. En çok satan değil, en çok kâr bırakan ürünleri listeleyin; fiyat ve reklam kararlarını buna göre verin.
- Kayıtları muhasebeye bağlayın. Satışlar, tahsilatlar ve giderler cariye ve rapora yansıdığında ay sonu işi kolaylaşır. Ayrıntı için cari hesap takibi yazımıza bakabilirsiniz.
AkmazX bu işte nasıl yardımcı olur?
AkmazX'te pazaryeri siparişleriniz kalemleri ve tutarlarıyla birlikte tek operasyon listesinde toplanır; siparişi filtreleyebilir, detayında kalem, tutar, müşteri ve kargo bilgisini görebilirsiniz. Faturalama ve ön muhasebe aynı panelde olduğu için satış kaydı cari ve gelir-gider raporlarıyla aynı yerde durur. Kâr hesabının hangi kalemlerle ve hangi ekranda yapılacağını demo görüşmesinde kendi ürünlerinizle konuşabilirsiniz. Sipariş tarafı için sipariş yönetimi sayfamıza bakın.



